Ankara Kalesi’nde 500 yıllık nostalji yolculuğu: Rahmi M. Koç Müzesi
Ankara Rahmi M. Koç Müzesi, Ankara Kalesi’nin ana giriş kapısının hemen karşısında, tarihi Atpazarı semtinde yer alıyor. 2005 yılında açıldığında başkentin ilk sanayi müzesi unvanını aldı. Müze, 16. yüzyıldan kalma Çengelhan’da ve 2016’da eklenen Safranhan’da sergilenen 10 bini aşkın objeyle Ankara’nın ulaşım, endüstri, iletişim ve ticari geçmişini canlı bir şekilde sunuyor. Vehbi Koç’un gençlik döneminde çıraklık yaptığı dükkân da burada bulunarak endüstriyel mirasla Atatürk koleksiyonunu birleştiriyor.
Çengelhan, 1522‑1523 yılları arasında Kanuni Sultan Süleyman döneminde Damat Rüstem Paşa tarafından yaptırılmıştır. Ankara’nın en büyük hanlarından biri olarak yüzyıllar boyunca kervansaray, tiftik ve sof ticaret merkezi olarak hizmet vermiştir. 2003 yılında Vakıflar Genel Müdürlüğü’nden kiralanıp restore edildi. 1511’de inşa edilen Safranhan, 2012’de satın alındı, dört yıl süren restorasyonun ardından 2016’da müzeye katıldı ve alanı iki katına çıkararak toplam 42 oda ve sergi alanı oluşturdu. Safranhan, Osmanlı son döneminde cezaevi, daha sonra depo olarak kullanılmış; Ankara’da ilk sinema gösteriminin yapıldığı yerlerden biri olarak bilinir.
Müzenin koleksiyonu 18 ayrı bölümde 10 bini aşkın obje barındırıyor. Karayolu, raylı sistem, denizcilik ve havacılık ekipmanlarından tarım makinelerine, tıp‑eczacılık aletlerinden bilimsel enstrümanlara, iletişim araçları, oyuncak ve bebek evlerine kadar geniş bir yelpazede sergilenir. “Atatürk ve Ankara” bölümünde, Kurtuluş Savaşı’nda rol oynayan Albay Halil Nuri Yurdakul’un biriktirdiği objeler ve Atatürk’ün kalpak, kılıç, yemek takımları, bayrak ve sağlık telegramları yer alır. Mustafa V. Koç Galerisi’nde merhum Mustafa Koç’a ait plaketler, kişisel eşyalar ve ilgi alanlarına dair objeler bulunur. Nostaljik Esnaf Sokağı, eski Ankara esnaf dükkânlarını canlandırırken, Hollanda Rijksmuseum’dan getirilen 18. yüzyıl “Ankara Manzarası” tablosu sergilenmeye devam eder.
